PC'de oyun grafik ayarları: hangi ayar FPS'i en çok etkiler?
Oyunların grafik ayarları menüsü onlarca seçenekle dolu ve hepsini "Yüksek"ten "Düşük"e indirmek hem görüntüyü bozar hem de her zaman beklenen FPS artışını getirmez. Bazı ayarlar FPS'i çok etkilerken bazıları görüntüyü belirgin biçimde değiştirmesine rağmen performansa neredeyse hiç dokunmaz.
Genellikle en çok FPS kazandıranlar
- Çözünürlük ve yükseltme teknolojileri (DLSS, FSR, XeSS): Oyunu daha düşük çözünürlükte işleyip ekrana akıllıca büyütür. "Kalite" modunda görüntü kaybı çoğu zaman azdır ve kazanç büyüktür. Ekran kartının desteklediği teknolojiyi kullan.
- Işın izleme (ray tracing): Gerçekçi ışık ve yansımalar sağlar ama çok ağırdır. Orta seviye kartlarda ilk kapatılacak ayardır.
- Gölge kalitesi: Yüksek gölge ayarları pahalıdır; "Orta"ya indirmek genellikle fark edilmez ama hissedilir FPS kazandırır.
- Hacimsel efektler (sis, bulut, ışık huzmesi): Bazı oyunlarda beklenmedik derecede ağırdır.
- Ekran alanı yansımaları ve ortam örtmesi (SSR, SSAO): Orta düzeyde kazanç sağlar.
Genellikle az etkileyenler
- Doku kalitesi (texture): Ekran kartının belleği (VRAM) yetiyorsa FPS'i neredeyse etkilemez ve görüntüye en çok katkı yapan ayarlardandır. VRAM yetmezse ani takılmalara yol açar; o durumda bir kademe düşür.
- Anizotropik filtreleme: Modern kartlarda maliyeti çok düşüktür, 16x açık bırakılabilir.
İşlemciyi zorlayan ayarlar
Bazı ayarlar ekran kartını değil işlemciyi yükler: görüş mesafesi, kalabalık yoğunluğu, fizik ve nesne detayı. Ekran kartı kullanımın %90'ın altındaysa ve FPS düşükse grafik ayarlarını düşürmek pek işe yaramaz; bu ayarlara bak. Ayrıntılar için forumdaki "Darboğaz (bottleneck) nedir?" rehberi yardımcı olur.
FPS'ten çok akıcılık önemli
- Kare süresi (frame time) tutarlılığı: Ortalama 90 FPS ama sık sık takılma, sabit 60 FPS'ten daha kötü hissettirir.
- FPS sınırı: Monitörünün yenileme hızının biraz altında FPS sınırlamak (örneğin 144 Hz için 141) dalgalanmayı azaltır ve G-Sync/FreeSync ile birlikte iyi sonuç verir.
- V-Sync: Yırtılmayı önler ama gecikme ekler. Uyarlanabilir senkronizasyon destekli monitörün varsa genellikle onu tercih etmek daha iyidir.
Ölçmeden karar verme
Ayar değiştirirken aynı sahnede FPS'i ölç. MSI Afterburner + RivaTuner, ekran kartı üreticilerinin kendi katmanları ya da oyunun dahili performans göstergesi işini görür. Oyunda dahili bir test (benchmark) modu varsa kullan.
Hazır ön ayarlar
Ekran kartı üreticilerinin uygulamaları sistemine göre önerilen ayarları otomatik uygulayabilir. Başlangıç noktası olarak iyi, ama kendi önceliklerine göre ince ayar yapmak daha iyi sonuç verir.
Sistem özelliklerini, oynadığın oyunu ve aldığın FPS'i bu konunun altına yazarsan ayarlar için öneri verebiliriz. Ayarlar yetmiyor ve takılma devam ediyorsa "Oyunlarda FPS düşüşü ve takılma" rehberine de göz at.